Duurzame bedrijfsmobiliteit

Laatst gewijzigd op 6 jan 2022 (Alle wijzigingen)

Samengevat

Voor wie
ondernemingen & organisaties
Voor wat
investeringen & uitgaven voor duurzamere mobiliteit
Subsidies/ (Para)Fiscale voordelen
bedrag varieert per oproep/steunmaatregel

Wat houdt de maatregel in

Om het verduurzamen van mobiliteit te stimuleren bestaan er gerichte steunmaatregelen en subsidies voor ondernemers. Op deze pagina geven we een overzicht van een aantal subsidies en (para)fiscale voordelen, gericht op o.m. de stimulering van gecombineerd vervoer en vervoer via spoor- of waterweg, duurzaam woon-werkverkeer en de vergroening van het wagenpark. 

Ondernemingen (zowel eenmanszaken als vennootschappen) die tussen 1 september 2021 en 31 augustus 2024 investeren in een publiek toegankelijk en intelligent laadstation kunnen rekenen op een verhoogde kostenaftrek. Deze aftrek wordt voorzien in de Wet houdende fiscale en sociale vergroening van de mobiliteit. De wet werd intussen gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad van 3 december 2021. Wie investeert in een laadstation vanaf 1 september 2021 tot en met 31 december 2022 kan genieten van een kostenaftrek van 200%; wie investeert in een laadstation vanaf 1 januari 2023 tot en met 31 augustus 2024 kan genieten van een kostenaftrek van 150%. Er zijn wel specifieke voorwaarden verbonden aan de laadinfrastructuur. Lees meer in de rubriek Laadpalen van deze steunmaatregel.

Duurzaam Woon-werkverkeer

Fiscale aftrek voor kosten vervoer verplaatsing personeel

Zelfstandigen kunnen genieten van een verhoogde aftrek van 120% voor kosten die specifiek zijn gedaan of gedragen om het gebruik van de fiets door de personeelsleden voor hun verplaatsingen tussen hun woonplaats en hun plaats van tewerkstelling aan te moedigen. Voor deze categorie komen de kosten in aanmerking in de mate dat ze gedaan of gedragen zijn om:

  • een onroerend goed te verwerven, te bouwen of te verbouwen, bestemd voor het stallen van (elektrische) fietsen of speed pedelecs (high speed e-bike) tijdens de werkuren van de personeelsleden of voor een kleedruimte of sanitair, al dan niet met douches;

  • (elektrische) fietsen of speed pedelecs (high speed e-bike) en hun toebehoren te verwerven, te onderhouden en te herstellen, die ter beschikking worden gesteld van de personeelsleden.

Meer informatie kan je terugvinden in de Subsidiedatabank: Fiscale aftrek voor kosten vervoer-verplaatsing personeel. 

(Para)fiscale vrijstellingen voor het gebruik van de (bedrijfs)fiets

Werkgevers kunnen een vergoeding uitbetalen aan werknemers die (een deel van) hun woon-werkverkeer met de fiets (al dan niet elektrisch aangedreven of de speed pedelec) afleggen. De werkgever beslist zelf of hij een fietsvergoeding toekent. Het is dus een gunst en geen verplichting, tenzij dit vastligt in een CAO van je sector. 
Het bedrag van de fietsvergoeding tot € 0,24 (inkomstenjaar 2020/aanslagjaar 2021) per kilometer mag de werkgever inbrengen als 100% aftrekbare bedrijfskost, waardoor de bedrijfswinst en de daarop toegepaste vennootschapsbelasting daalt. Voor beroepsverplaatsingen mag de vergoeding alleen toegekend worden als de fiets of de speed pedelec eigendom is van de werknemer. De vergoeding is RSZ-vrij.

Ook de terbeschikkingstelling van een bedrijfsfiets door de werkgever in het voordeel van zijn werknemer geniet van een vrijstelling van belasting.

Meer informatie kan je terugvinden op de website van de RSZ en website van FOD Financiën.

Pendelfonds

Het Pendelfonds van de Vlaamse overheid subsidieert projecten die een duurzaam woon-werkverkeer bevorderen. Projecten die tot doel hebben om het aantal autoverplaatsingen op het vlak van woon-werkverkeer te verminderen kunnen in aanmerking komen voor subsidiëring uit het fonds. Momenteel loopt er geen oproep.

Op de website van het Pendelfonds zijn een reeks eerder ingediende projecten terug te vinden. In elke provincie staat daarnaast een Provinciaal MobiliteitsPunt ter beschikking van bedrijven en private instellingen die te maken hebben met problemen van woon-werkverkeer of die het woon-werkverkeer op een duurzamere manier willen organiseren.

De Testkaravaan: duurzame vervoersmiddelen uittesten 

Zowel de provincies West-Vlaanderen als Oost-Vlaanderen kennen het initiatief 'De Testkaravaan'. Hiermee kunnen bedrijven en hun werknemers gratis verschillende duurzame vervoersmiddelen uitproberen gedurende 3 weken. Voorbeelden hiervan zijn een speed pedelec, elektrische fiets, plooifiets, bakfiets of fietskar. Ook deelfietsen kunnen worden uitgetest. Meer informatie is te vinden via de respectievelijke linken. Vlaams-Brabant biedt met 'de Fietstest' een soortgelijk initiatief voor pendelaars.

Laadpalen

Verhoogde kostenaftrek ondernemingen

Ondernemingen (zowel eenmanszaken als vennootschappen) die tussen 1 september 2021 en 31 augustus 2024 investeren in een publiek toegankelijk en intelligent laadstation kunnen rekenen op een verhoogde kostenaftrek. Deze aftrek wordt voorzien in de Wet houdende fiscale en sociale vergroening van de mobiliteit (BS 3 december 2021):

  • wie investeert in een laadstation vanaf 1 september 2021 tot en met 31 december 2022 kan genieten van een kostenaftrek van 200%
  • wie investeert in een laadstation vanaf 1 januari 2023 tot en met 31 augustus 2024 kan genieten van een kostenaftrek van 150%

Voorwaarden 

  • Het moet wel gaan om laadinfrastructuur die lineair over minstens vijf belastbare tijdperken wordt afgeschreven.
  • Bovendien moet het laadstation publiek toegankelijk zijn (laadstations op vrij toegankelijke parkeerterreinen van winkelcentra, supermarkten, winkels en kantoren, waar iedereen zijn elektrische wagen kan opladen). Een laadstation wordt als publiek toegankelijk beschouwd wanneer het voldoet aan de volgende twee cumulatieve voorwaarden: 
    • ten minste gedurende de gangbare openingstijden, dan wel sluitingstijden van de onderneming vrij toegankelijk zijn voor elke derde
    • het laadstation zal binnen een bepaalde termijn moeten worden aangemeld bij FOD Financiën, die zal instaan voor de vermelding van het laadstation op de website eafo.eu. Onder welke vorm deze aanmelding zal moeten gebeuren en binnen welke termijn, moet nog worden bepaald door een Koninklijk Besluit (KB).
  • Een intelligent laadstation houdt in dat de laadtijd en het laadvermogen moeten kunnen gestuurd worden door een energiebeheerssysteem. Dit energiebeheerssysteem moet kunnen worden gekoppeld ongeacht het merk of de ontwikkelaar van dit beheerssysteem. Om de producenten van intelligente laadstations de tijd te geven hun protocollen aan te passen aan deze voorwaarde, moet aan deze voorwaarde uiterlijk tegen 1 januari 2023 worden voldaan.
  • Het voordeel wordt verleend onder de vorm van een verhoogde aftrek voor de afschrijvingen van nieuwe publiek toegankelijke laadstations. De bijkomende kosten die samen met het laadstation worden afgeschreven, maken deel uit van die aanschaffingswaarde. Met bijkomende kosten wordt bedoeld: vervoerkosten, installatiekosten (bv. kosten van plaatsing, van montage, van aansluiting aan energiebronnen, bekabelingswerken, …), kosten van studies, expertise, enz. Ook de kosten met betrekking tot de aanschaf en installatie van (een) elektriciteitscabine(s) die nodig zijn voor de werking van de laadstations komen in aanmerking.
  • Kosten die verband houden met de aanschaf en plaatsing van een huisbatterij komen niet in aanmerking.

Wanneer van toepassing

De verhoogde aftrek wordt verleend vanaf het aanslagjaar verbonden met het belastbaar tijdperk in de loop waarvan het laadstation operationeel en effectief publiek toegankelijk is. De belastingplichtige heeft de mogelijkheid om pas met het afschrijven van zijn investering te beginnen op het moment dat deze verworven of tot stand gebracht is, dus op het moment dat de investering volledig werd uitgevoerd. Het verhoogde tarief kan worden toegepast vanaf het moment dat het laadstation aan alle voorwaarden voldoet.
Wat de daaropvolgende aanslagjaren betreft, wordt de verhoogde aftrek slechts toegekend voor de aanslagjaren verbonden met een belastbaar tijdperk waarvoor gedurende het hele tijdperk aan de voorwaarde van 'publiek toegankelijk' wordt voldaan. Van zodra de onderneming ervoor kiest het laadstation niet meer open te stellen voor het publiek, kan zij geen aanspraak meer maken op de verhoogde aftrek voor dat belastbaar tijdperk.
Indien het laadstation in een later belastbaar tijdperk opnieuw publiek toegankelijk wordt, kan de onderneming terug aanspraak maken op de verhoogde aftrek op
voorwaarde dat het laadstation gedurende het hele tijdperk publiek toegankelijk is.

Cumulatie

Deze verhoogde aftrek kan worden gecumuleerd met eventueel andere subsidies.
De verhoogde aftrek kan niet worden gecumuleerd met de verhoogde investeringsaftrek voor elektrische laadinfrastructuur (zie Vergroening vrachtwagens en tankinfrastructuur in de maatregel Investeringsaftrek in de Subsidiedatabank).

Meer informatie

Meer informatie (voorbeelden, enz) kan je terugvinden in de Circulaire over fiscale vergroening van de mobiliteit van FOD Financiën.

Belastingvermindering particulieren

Dezelfde wet voorziet voor particulieren een belastingvermindering van 45% voor de aankoop en plaatsing van een intelligent laadstation thuis in de periode van 1 september 2021 tot en met en 31 december 2022. Dit tarief daalt in 2023 naar 30%. Vanaf januari 2024 tot en met 31 augustus 2024 kan er dan nog een belastingvermindering van 15% worden bekomen.

Het bedrag waarvoor een belastingvermindering kan worden verleend en waarop ze wordt berekend, is beperkt tot € 1.500 per laadpaal en per belastingplichtige.

Voorwaarden

  • Je mag het laadstation niet zelf plaatsen, wel een erkende installateur.
  • Ook andere uitgaven komen voor het fiscaal voordeel in aanmerking: de kosten voor de verzwaring van de elektriciteitsinstallatie van één naar drie fasen en de kosten voor de verplichte keuring van de installatie.
  • Ook een huurder die een laadstation laat plaatsen komt voor de belastingvermindering in aanmerking.
  • Het laadstation moet intelligent zijn en kan dus via een gestandaardiseerd protocol digitaal gekoppeld worden met een beheerssysteem, met inbegrip van die van derde partijen tegen uiterlijk 1 januari 2023, dat de laadtijd en het laadvermogen van het laadstation kan sturen en waarbij deze verbinding vrij ter beschikking wordt gesteld van de gebruikers. 
  • Zowel binnengeplaatste laadstations als laadstations tegen een buitengevel of op buitenparkeerplaatsen komen in aanmerking. 
  • Het laadstation mag enkel gebruik maken van groene stroom. Aan die voorwaarde is voldaan wanneer de stroom voor het laadstation wordt geleverd op basis van een 100% groene stroom-contract of door eigen hernieuwbare energie (of een mix van beide) op 1 januari van het aanslagjaar verbonden met het belastbaar tijdperk waarin de uitgaven zijn gedaan.
  • De belastingvermindering kan slechts één keer worden verleend aan een belastingplichtige. Wanneer de belastingplichtige gespreid over twee belastbare tijdperken uitgaven doet voor de plaatsing van een laadstation, zal hij slechts voor de uitgaven voor één van die twee belastbare tijdperk een belastingvermindering kunnen vragen.

Cumulatie

Deze belastingvermindering is niet van toepassing op de uitgaven voor de plaatsing van een laadstation die recht geven op de investeringsaftrek.

Meer informatie

Meer informatie (voorbeelden, aanvraagprocedure, enz) kan je terugvinden in de Circulaire over fiscale vergroening van de mobiliteit van FOD Financiën.

Investeringsaftrek

Ook op de investeringsaftrek kan je als ondernemer een beroep doen voor de aankoop van een laadpaal. Bij de investeringsaftrek mag deze laadinfrastructuur echter NIET publiekelijk toegankelijk zijn: activa die gratis ter beschikking worden gesteld of waarvan het gebruik wordt afgestaan aan een derde, zijn in principe uitgesloten van de Investeringsaftrek. Voor eenmanszaken, vrije beroepen en kleine vennootschappen bedraagt de gewone investeringsaftrek nog tot eind 2022 25%.
Bovendien geldt er in 2022 een verhoogde investeringsaftrek van 35% voor laadinsfrastructuur met betrekking tot koolstofemissievrije vrachtwagens.
Meer informatie in de maatregel Investeringsaftrek in de Subsidiedatabank.

Ecologiepremie +

Voor de aanschaf van elektrische laadstations bestaande uit een snellader van minimum 50 kW per laadpunt, gebruik makend van groene stroom en met aanwezigheid van een slimme sturing kan je via de Ecologiepremie+ ook van steun genieten. Momenteel worden er geen voorwaarden opgelegd over de toegankelijkheid. Voor kmo’s gaat het over een subsidie van 30% op de essentiële componenten van de investering. Voor grote ondernemingen wordt de steun beperkt tot 15%. Meer informatie over deze steun kan je terugvinden in de LTL lijst van de Ecologiepremie (+ Technologienummer 201073).

Gecombineerd vervoer

Terugbetaling jaarlijkse verkeersbelasting gecombineerd vervoer

Bij gecombineerd vervoer worden de goederen deels over de weg (voor het eerste of het laatste deel van het traject), deels over het spoor of het water vervoerd vanuit of naar een andere lidstaat van de Europese Economische Ruimte. Bedrijven die voldoen aan bepaalde voorwaarden kunnen een terugbetaling tot maximum 100% van de verschuldigde jaarlijkse verkeersbelasting krijgen. 

Meer informatie over deze steunmaatregel kan je raadplegen op de pagina Terugbetaling jaarlijkse verkeersbelasting bij gecombineerd vervoer.

Vergroening Voertuigenpark

Clean Power for Transport (CPT)

De Clean Power for Transport (CPT) is een projectsubsidie voor onder meer de vergroening van het voertuigenpark en zero-emissie voertuigen. Het gaat telkens om een jaarlijkse oproep met daarin een aantal thema's centraal. Projectvoorstellen konden ten laatste op 1 september 2021 via het aanvraagformulier worden ingediend. Het thema van de oproep 2021 was de uitrol van (semi-)publieke laadinfrastructuur voor normaal en hoog vermogen voor elektrische wagens op plaatsen buiten het openbare domein of binnen het openbare domein, waarbij de privaatrechtelijke rechtspersoon een zakelijk recht heeft op een deel van het openbaar domein.

Meer informatie kan je terugvinden in de Subsidiedatabank: Clean Power for Transport (CPT) projectsubsidie.

Ecologiepremie

Een ecologiepremie is een financiële tegemoetkoming aan ondernemingen die ecologie-investeringen realiseren in het Vlaamse Gewest. Ook voor verschillende technologieën die ecologisch vervoer moeten stimuleren is er steun via deze weg. Deze technologieën zijn onder meer: elektrische laadstations, aardgasvrachtwagens, een ombouwset naar aardgasmotoren voor binnenvaartschepen en vrachtwagens, waterstoftransportmiddelen, tankinfrastructuur voor waterstof en investeringen ter omschakeling van wegvervoer naar spoor- en waterweg. Het gaat om 15 tot 55 % van de meerkost van de investering. Bij de elektrische laadstations moet het gaan om één of meerdere laadpalen met een snellader van minimum 50 kW per laadpunt, gebruik makend van groene stroom en met aanwezigheid van een slimme sturing

Meer informatie kan je terugvinden in de Subsidiedatabank: Ecologiepremie+

Ecologisch en Veilig Transport

Ondernemingen met minstens één vrachtwagen of samenstel (trekker en oplegger) voor het vervoer van goederen over de weg waarvan het maximaal toegestaan totaalgewicht meer dan 3.5 ton bedraagt kunnen een subsidie verkrijgen voor bepaalde maatregelen die de omschakeling naar een meer ecologisch en veilig transport ondersteunen. Dit zijn onder meer rijassistentiesystemen, diefstalpreventie en extra voorzieningen met een positieve impact op het milieu en op de geluidslast. De maximum subsidie per motorvoertuig bedraagt € 5.000. De steunaanvraag 2021 stond open tussen 13 september en 17 december 2021.

Meer informatie kan je terugvinden in de Subsidiedatabank: Subsidie voor Ecologisch en Veilig Transport.

Verhoogde Investeringsaftrek

Ondernemingen kunnen vanaf 2022 een verhoogde investeringsaftrek toepassen voor investeringen in koolstofemissievrije vrachtwagens, de installatie van tankinfrastructuur voor waterstof en investeringen in elektrische laadinfrastructuur voor koolstofemissievrije vrachtwagens. Het tarief wordt verhoogd met 21,5% tot 35%, en daalt vervolgens geleidelijk om uiteindelijk 18,5% te bedragen voor investeringen in 2026. Meer informatie in de Investeringsaftrek in de Subsidiedatabank.

Roetfilter

Ook voor bedrijfsvoertuigen is er een subsidie wanneer een half-open roetfilter wordt geplaatst op een oudere dieselwagen of diesel bestelwagen. Alle kosten voor inbouw – conform de voorwaarden - van een half-open roetfilter in een dieselvoertuig worden voor 100% terugbetaald tot een maximumbedrag van € 600. Niet alleen de kosten van de roetfilter, maar ook de kosten van de installatie en eventueel andere kosten (bv controle van de montage door de voertuiginspectie) mogen hierbij in rekening worden gebracht. De premie geldt op voorwaarde dat het voertuig behoort tot milieuklasse “Euro 3” of “Euro 4”, met een eerste inschrijving vóór 3 september 2010.

Meer informatie kan je raadplegen op omgeving.vlaanderen.be/roetfilterpremie. 

Vrijstelling jaarlijkse verkeersbelasting en de belasting op inverkeerstelling

Voertuigen "die uitsluitend aangedreven worden door een elektrische motor of waterstof" kunnen genieten van een volledige vrijstelling van de jaarlijkse verkeersbelasting en de belasting op de inverkeerstelling.

Meer informatie kan je raadplegen op Vrijstelling voor pure elektrische en pure waterstofvoertuigen

Elektrische voertuigen

Sinds 1 januari 2020 zijn de beroepskosten van elektrische personenauto's voor 100% aftrekbaar. In 2018 en 2019 was dit 120%. Er is sprake van een geleidelijke vermindering van dit percentage tot 67,5% voor elektrische auto's die aangekocht zijn vanaf 1 januari 2027. De beroepsmatige kosten van elektrische wagens die voor deze datum gekocht, geleased of gehuurd worden, blijven volledig aftrekbaar. Voor andere elektrische voertuigen -zoals een elektrische bestelwagen of lichte vrachtwagen- blijven de kosten volledig aftrekbaar indien het om beroepsgebruik gaat.

Vervoer via spoor- of waterweg

Verhoogde investeringsaftrek voor energiebesparende investeringen

Een zelfstandige of vennootschap, die bij de oprichting of uitbreiding van haar activiteiten een investering uitvoert, kan onder bepaalde voorwaarden een investeringsaftrek verkrijgen. Dit is een fiscaal voordeel waarbij men een bepaald percentage van de aanschaffings- of beleggingswaarde van de investeringen uitgevoerd tijdens het belastbaar tijdperk, mag aftrekken van de belastbare winst.

Meestal kan men naast het basispercentage (de gewone investeringsaftrek) ook genieten van bepaalde verhoogde investeringsaftrekken. Dit is bijvoorbeeld het geval voor een aantal energiebesparende investeringen, opgenomen in een bepaalde categorie. Ook investeringen via vervoer via spoor- en waterweg komen voor deze verhoogde investeringsaftrek in aanmerking (categorie 12). Het gaat dan bijvoorbeeld om de inrichting in nieuwe los- en laadinrichtingen of in nieuwe uitrustingen voor de aansluiting op het spoorwegnet of de waterweg.

Het tarief bedraagt 13,5% voor 2020 (aanslagjaar 2021) en 2021 (aanslagjaar 2022). Kleine vennootschappen kunnen ook voor deze investeringen van het verhoogde basispercentage van 25% genieten tot eind 2022 (aanslagjaar 2023).

Meer informatie kan je raadplegen in de Subsidiedatabank: Investeringsaftrek.

Binnenvaart steunmaatregelen

Om ondernemingen te overtuigen van de talrijke voordelen van de binnenvaart bestaan er verschillende steunmaatregelen voor deze sector, uitgewerkt door De Vlaamse Waterweg nv. Meestal wordt er gewerkt met oproepen. Een voorbeeld hiervan is de maatregel Publiek-Private Samenwerking kaaimuren. Momenteel loopt er een oproep voor Nabehandelingstechnieken aan boord van kleine, middelgrote en grote schepen. Een aanvraag is mogelijk tot 31 december 2022.

Deze informatie staat gebundeld in de Subsidiedatabank in de maatregel Binnenvaart Steunmaatregelen

Lokale initiatieven

Subsidie voor projecten voor duurzame mobiliteit - Provincie Oost-Vlaanderen

De Provincie Oost-Vlaanderen verleent een subsidie van maximaal € 20.000 aan tijdelijke projecten gericht op duurzame mobiliteit met gebruik van een van de volgende verkeersmodi: te voet, met de fiets, met het openbaar vervoer of met collectief en duurzaam autogebruikmobiliteitsdoelstellingen. Zowel bedrijven (geen zelfstandigen), gemeenten als organisaties kunnen een project indienen. Projecten moeten steeds ingediend worden voor 1 april. In 2022 is er geen oproep voor het Projectenfonds Duurzame Mobiliteit. De volgende oproep is gepland voor 2023.

Meer informatie kan je raadplegen op Subsidie voor projecten voor duurzame mobiliteit.

Subsidies door steden en gemeenten

Om burgers en ondernemers aan te sporen om zich milieuvriendelijker te verplaatsen beschikt Gent over verschillende premies: subsidie voor het plaatsen van een publieke laadpaal; subsidie voor de aankoop van een elektrische taxi en elektrische (brom)fiets, enz. Deze subsidies konden tot 1 november 2021 aangevraagd worden, het stadsbestuur buigt zich momenteel over een mogelijke verlenging van de subsidie.

Meer info kan je raadplegen op Subsidies en premies milieuvriendelijke mobiliteit.

De-minimis

Sommige subsidies vermeld op deze pagina vallen onder de toepassing van de Europese de minimis-regelgeving. Hierdoor mag de de-minimissteun aan bedrijven over drie jaar gespreid niet meer dan € 200.000 bedragen. 

Dit is o.m. het geval voor een aantal maatregelen van de Binnenvaart, het Pendelfonds, de maatregel Clean Power for Transport (CPT) en de subsidie Ecologisch en Veilig Transport.

Voor meer info zie www.vlaio.be/de-minimis.

Blijf op de hoogte

Wil je op de hoogte blijven van wijzigingen van deze maatregel én andere maatregelen in de Subsidiedatabank van VLAIO? Dat kan via de gratis 'Nieuwsbrief van de Subsidiedatabank'.