LEADER: subsidies voor plattelandsontwikkeling
Samengevat
Wat houdt de maatregel in
LEADER (Liaison Entre Actions de Développement de l’Economie Rurale), is een subsidieprogramma voor plattelandsontwikkeling, waarbij lokale gemeenschappen zelf aan zet zijn om de lokale noden, relevante ontwikkeldoelstellingen en gewenste acties te formuleren. Voor de periode 2023-2027 werden er 15 LEADER-gebieden gevormd.
LEADER wordt gefinancierd met Europese, Vlaamse en provinciale middelen. Heb je een goed idee dat het landschap verbetert, de biodiversiteit vergroot, dorpen leefbaarder maakt of innovatieve landbouwontwikkelingen stimuleert? Bekijk dan zeker deze subsidiemogelijkheden.
2. In de LEADER-gebieden van Oost-Vlaanderen (Vlaamse Ardennen tot Dender, Meetjesland-Leievallei en het Waasland) staat de oproep voor microprojecten 2026 (tot € 12.000) open tot 16 september 2026. Voor de reguliere projecten (vanaf € 12.000) is de deadline voor eerste aanmelding 26 mei 2026. Samenwerkingsprojecten kunnen doorlopend worden ingediend. Ook ondernemers kunnen deelnemen.
3. In de LEADER-gebieden in West-Vlaanderen (Noord-West-Vlaanderen, Westhoek en Midden-West-Vlaanderen) kon je projecten indienen tot 1 april 2026 in de voorjaarsoproep. In de najaarsoproep kan je indienen tot uiterlijk 1 oktober 2026. Ook ondernemers kunnen projecten indienen.
4. In Vlaams-Brabant liep er een Oproep LEADER Hageland tot 6 oktober 2025. Ondernemingen (behalve vzw's) konden niet indienen. In Pajottenland+ kan je vanaf 10 april 2026 voorlopig geen micro-, reguliere- of koepelprojecten meer indienen. Een samenwerkingsproject indienen is wel nog mogelijk onder bepaalde voorwaarden tot 30 juni 2026. In principe kan je als ondernemer wel deelnemen.
5. In twee LEADER-gebieden in Limburg (LAG Kempen en Maasland) kan je een project indienen tot 15 september 2026. In de Leader-gebieden van Haspengouw Zuidoost en Haspengouw Zuidwest staat er momenteel geen oproep open. In al deze gebieden kunnen lokale overheden, organisaties, verenigingen en bewoners worden aangemoedigd om voorstellen in te dienen. Ook coöperatieve vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid (cvba) met een sociaal oogmerk of actief op vlak van natuur- en landschapszorg kunnen deelnemen.
Wie komt in aanmerking
Zowel lokale overheden, vzw's, feitelijke verenigingen, vennootschappen, stichtingen alsook natuurlijke personen komen in aanmerking voor het indienen van een LEADER-project. Hierbij is samenwerking cruciaal.
De mogelijke promotoren variëren wel per LEADER gebied. Niet in alle LEADER-gebieden kunnen ondernemingen deelnemen aan de oproepen.
Wat komt in aanmerking
Voor de periode 2023-2027 werden er in Vlaanderen vijftien regio's erkend als LEADER-gebied:
- Antwerpen: MarkAante Kempen+, Kempen Oost, Kempen Zuid;
- Limburg: Haspengouw Zuidoost, Haspengouw Zuidwest, Kempen, Maasland;
- Oost-Vlaanderen: Meetjesland-Leievallei, Vlaamse Ardennen tot Dender, Waasland
- Vlaams-Brabant: Hageland+, Pajottenland+;
- West-Vlaanderen: Noord-West-Vlaanderen, Midden-West-Vlaanderen, Westhoek.
LEADER-projecten moeten voldoen aan de zeven LEADER-kenmerken:
- Bottom-up;
- Innovatief;
- Multisectoraal en geïntegreerd;
- Gebiedsgericht;
- Beoordeeld en begeleid door Publiek-Privaat partnerschap (Plaatselijke Groep);
- Netwerk;
- Samenwerking.
Bovendien moeten ze kaderen in één van de drie thema's waar elk LEADER-gebied rond werkt. Deze drie thema’s zijn verder gebiedsgericht ingevuld in de verschillende Lokale Ontwikkelingsstrategieën:
- Innovatieve en duurzame lokale landbouwproductie en -afzet, en valorisatie van biomassaresten
- Leefbare en levendige dorpen
- Biodiversiteit en landschapskwaliteit
Omvang steun
LEADER-projecten kunnen voor maximaal 65% gesubsidieerd worden. De maximale steunbedragen per project variëren per oproep en LEADER-gebied. Sommige LEADER-gebieden kunnen voor bepaalde doelstellingen lagere steunpercentages hanteren, maar nooit hoger dan 65%.
Alleen de promotor en de copromotoren van een goedgekeurd project kunnen subsidiabele kosten inbrengen.
Aanvraagprocedure
Jaarlijks organiseert elk LEADER gebied één tot twee projectoproepen, te raadplegen op de websites van de LEADER-gebieden.
Blijf op de hoogte
Wil je op de hoogte blijven van wijzigingen van deze maatregel én andere maatregelen in de Subsidiedatabank van VLAIO? Dat kan via de gratis Nieuwsbrief van de Subsidiedatabank.
Contact
Meer informatie kan je vinden op onderstaande website van de VLM en de website van het Vlaams Ruraal Netwerk