Hasselt en Leuven testten stedelijk mobiliteitsbudget: hun inzichten
Hoe kunnen steden burgers stimuleren om zich duurzamer te verplaatsen? Hasselt en Leuven gingen die uitdaging aan binnen het City of Things-programma. Het project ‘Mobiliteitsbudget voor burgers’ onderzocht hoe een stedelijk mobiliteitsbudget kan bijdragen aan inclusie, efficiënter ruimtegebruik en duurzamere mobiliteitskeuzes.
City of Things-project ‘Moburger’
City of Things ondersteunt lokale besturen bij het testen en opschalen van innovatieve technologie die maatschappelijke problemen helpt oplossen. Binnen de oproep van 2021 kregen Hasselt en Leuven de kans om te experimenteren met een mobiliteitsbudget dat burgers meer flexibiliteit en toegang tot mobiliteit moet bieden.
Een mobiliteitsbudget getest in twee steden
Tijdens een pilootfase kregen 200 inwoners uit Hasselt en Leuven gedurende vijf maanden een mobiliteitsbudget via een bestaand MaaSplatform. Deelnemers konden er treintickets, bus en tramritten, deelmobiliteit en parkeeroplossingen mee betalen. Treinritten bleken veruit het populairst: 65% van het budget werd eraan besteed.
Wat leerden ze uit de bevragingen?
Meer dan 1.200 inwoners namen deel aan een grootschalige bevraging. Daaruit blijkt dat de auto in Hasselt nog sterk domineert, terwijl Leuven een uitgesproken fietsstad is. Openbaar vervoer wordt vaak als duur of onbetrouwbaar ervaren, wat de modal shift bemoeilijkt. Ondanks die uitdagingen bleek een mobiliteitsbudget vooral voor kansengroepen een meerwaarde te bieden: zij konden zich vlotter en zelfstandiger verplaatsen.
Belang van een robuust digitaal platform
Een duidelijke les uit het project: een stedelijk mobiliteitsbudget kan niet zonder een flexibel, schaalbaar en gebruiksvriendelijk digitaal platform. Het huidige MaaSplatform liet niet toe om alle gewenste scenario’s te testen, zoals het aanbieden van parking of aangepaste modaliteiten. Voor een toekomstige uitrol is een robuust systeem met automatische toekenning, goede monitoring en eenvoudige betaalfunctionaliteit cruciaal.
Potentieel voor Vlaanderen
Het project toont aan dat een gericht mobiliteitsbudget – vooral voor inwoners in vervoersarmoede – maatschappelijk en financieel haalbaar kan zijn. Wanneer meer steden inzetten op dit model, kan dit leiden tot minder verkeersdrukte, meer sociale inclusie, betere luchtkwaliteit en efficiënter ruimtegebruik. Hasselt en Leuven onderzoeken momenteel nieuwe financieringsmogelijkheden om een toekomstbestendig platform uit te bouwen.