Weg van gekende paden: dubbelinterview tussen Aquafin en PIO
Aquafin is de uitbater van meer dan 300 waterzuiveringsinstallaties waarmee huishoudelijk afvalwater over heel Vlaanderen gezuiverd wordt. Zo zorgt Aquafin voor proper water en een leefbare omgeving. Aquafin heeft enkele projecten bij PIO lopen. Tijd dus om in een dubbelinterview de meerwaarde van de samenwerking met PIO te belichten. Dit dubbelinterview verscheen in Aqua, het magazine van Aquafin.
Innoveren binnen de wetgeving overheidsopdrachten
Innovatieve oplossingen laten ontwikkelen binnen de wetgeving overheidsopdrachten is een dagelijkse uitdaging voor Aquafin. Begeleiding en cofinanciering van het Vlaams Programma voor Innovatieve Overheidsopdrachten is een hefboom om meer impact te maken.
Het Programma Innovatieve Overheidsopdrachten (PIO) bij VLAIO helpt organisaties uit de publieke sector met advies, begeleiding en cofinanciering om innovatieve producten en diensten te laten ontwikkelen, te testen en aan te kopen. “Een win-win”, zegt An Schrijvers, Programmamanager bij PIO. “We vertrekken vanuit concrete noden van publieke organisaties. Die verzamelen we door middel van een oproep en selecteren we op basis van hun innovatiepotentieel en maatschappelijke impact. Ook voor bedrijven die de oplossingen mee co-creëren is het een interessante aanpak. Zij krijgen een eerste klantervaring, en mits positief en de oplossing breed inzetbaar is, vergroot het hun afzetmarkt.”
Samen innovatie versnellen
Aquafin heeft een sterk innovatie- en R&D-team, en procesingenieurs die voortdurend zoeken naar manieren om de eigen werking te verbeteren. PIO is daarvoor een belangrijke partner, volgens Maarten Raemdonck, manager Innovatie bij Aquafin: “Vooral bij atypische aanbestedingen, waarbij we producten of diensten willen aankopen die nog ontwikkeld moeten worden en waar we zelf richting aan willen geven. Dergelijke projecten vragen vaak andere partners dan de vertrouwde leveranciers. Het verkennen van de markt en het aantrekken van nieuwe spelers vraagt specifieke kennis en capaciteit. Die rol neemt PIO op zich, en dat is voor ons een grote meerwaarde”, zegt Maarten.
Het verkennen van de markt en het aantrekken van nieuwe spelers vraagt specifieke kennis en capaciteit. Die rol neemt PIO op zich, en dat is voor ons een grote meerwaarde.
Daarnaast faciliteert PIO ook de vorming van consortia. “Innovatie werkt vaak het best in co-creatie, waarbij verschillende expertises samenkomen”, aldus Maarten. “Aan zulke samenwerking is ook altijd een zeker risico verbonden. Door de cofinanciering en het vooruitzicht op een effectieve aankoop helpt PIO dat risico gedeeltelijk opvangen. Bovendien ondersteunt PIO ons bij het kiezen van de juiste procedure binnen de regelgeving rond overheidsopdrachten. Dat neemt een aantal risico’s weg uit innovatietrajecten.”
3x impact
Volgens An creëert PIO een drievoudige impact: “Ten eerste verbeteren publieke organisaties hun eigen dienstverlening door innovatie. Ten tweede krijgen bedrijven de kans om nieuwe oplossingen te ontwikkelen, testen en te commercialiseren, waardoor ze competitiever worden. En als laatste plukt de samenleving de vruchten van de innovatieve oplossingen die we op deze manier ontwikkelen: betere zorg, duurzamere landbouw, efficiëntere mobiliteit of – in het geval van Aquafin – performantere waterzuivering.”
Na de selectie begeleidt PIO het volledige traject: van grondige marktverkenning en voorbereiding tot aanbesteding, gunning en oplevering. “Het programma cofinanciert bovendien tot 50% van de aankoop”, zegt An. “De VLAIO-middelen verlichten zo de investering (en het risico) van de publieke organisaties, en komen tegelijkertijd terecht bij de bedrijven die oplossingen ontwikkelen. Zo creëren we een win-win voor zowel de publieke als de private markt.”
Leren, ook als het niet lukt
Niet elk PIO-project leidt tot een effectieve aankoop, of een grootschalige uitrol. Soms blijkt een oplossing technisch haalbaar, maar is deze economisch minder interessant, of toont marktonderzoek aan dat er op dit moment geen match is tussen vraag en aanbod. In zulke gevallen kan een traject worden stopgezet. “Maar ook dan is er winst”, weet An. “Door te experimenteren leren we wat werkt en wat niet. Die kennis delen we, zodat ook andere organisaties eruit kunnen leren.”
Verantwoord innoveren
De weg naar een innovatieve oplossing is vaak complex. Samen risico nemen, expertise bundelen en publieke middelen duurzaam inzetten: dat is waar PIO en Aquafin elkaar vinden. Niet om innovatie om de innovatie, maar om tastbare meerwaarde te creëren voor Vlaanderen, vandaag én morgen.
Dit dubbelinterview verscheen in Aqua, het magazine van Aquafin. Dank aan Aquafin voor de opmaak ervan en aan Frederik Beyens voor de foto!
Benieuwd naar de PIO-projecten?
Hieronder vind je de links naar de webpagina's van de projecten die Aquafin bij PIO lopen heeft.