ETCETERA versnelt de digitale toekomst met AI en supercomputing
Data worden steeds meer verzameld, verwerkt en gebruikt om processen te verbeteren, problemen te detecteren,… Maar wat als je gigantische hoeveelheden data per seconde ontvangt? Hoe kan je deze realtime verwerken? Wat met de opslag van deze data en de interpretatie van deze gegevens? Het Interreg Maas-Rijn (NL-BE-DE)-project ETCETERA wil die uitdaging aangaan door geavanceerde rekenkracht, artificiële intelligentie en grensoverschrijdende samenwerking samen te brengen rond de ambitieuze Einstein Telescoop. De Einstein Telescoop zal mogelijk honderdduizenden zwaartekrachtgolfevents detecteren, wat de nodige uitdagingen met zich meebrengt voor realtime verwerking van datastromen, opslagcapaciteit, rekencapaciteit en de inzet van AI. De perfecte veeleisende praktijkdriver dus, om de ontwikkelde oplossingen nadien te testen. Bijkomende voordeel? ETCETERA draagt bij tot de autonomie van Europa op vlak van cloud- en AI-technologie.
Een stevig fundament voor betrouwbare data
Moderne onderzoeksinfrastructuren en slimme industriële toepassingen produceren enorme hoeveelheden data. Om die gegevens snel en veilig te verwerken, ontwikkelt ETCETERA een geïntegreerd platform voor datacaptatie, opslag en verwerking. Vlaamse partner Dataminded bouwt mee aan de opslagomgeving, terwijl Universiteit Maastricht en Deltatec werken aan technologie voor snelle gegevensverzameling en signaalverwerking dicht bij de bron. En dat is niet alleen nuttig voor de Einsteintelescoop. De technologie kan bijvoorbeeld ook worden ingezet voor het monitoren van industriële installaties, waarbij duizenden sensoren voortdurend informatie doorsturen over de werking van machines. Zo ontstaat een robuuste basis voor datagedreven toepassingen in uiteenlopende sectoren.
Sneller inzichten halen uit complexe datastromen
Grote hoeveelheden data zijn alleen waardevol wanneer ze snel bruikbare informatie opleveren. Daarom ontwikkelt het project nieuwe methoden voor datavoorbereiding en realtime analyse. Partners uit Nederland en Duitsland werken samen aan AI-toepassingen die betekenisvolle signalen sneller kunnen detecteren en interpreteren, zelfs in zeer complexe datastromen. En dat kan dan weer handig zijn om bijvoorbeeld afwijkingen in productieprocessen te herkennen of verborgen patronen in financiële data aan het licht te brengen. Zo worden snellere en beter onderbouwde beslissingen mogelijk.
Slimme systemen ondersteunen betere beslissingen
ETCETERA werkt ook aan intelligente software die automatisch taken kan plannen en computerbronnen efficiënter inzet. UHasselt leidt dit onderdeel van het project en werkt samen met UC Louvain en B12 Consulting, dat ervaring heeft met AI-oplossingen voor kritieke infrastructuren zoals elektriciteitsnetten. De ontwikkelde systemen moeten automatisch kunnen bepalen welke gegevens prioriteit krijgen of hoe beschikbare rekenkracht het best wordt ingezet. Die kennis kan later ook worden toegepast in sectoren zoals energie en ruimtevaart, waar betrouwbare en snelle besluitvorming cruciaal is.
Simulaties sneller en nauwkeuriger maken
Veel innovaties steunen op simulatiemodellen. Die modellen vragen vaak veel rekenkracht en tijd. Daarom ontwikkelen de partners nieuwe technieken die simulaties aanzienlijk versnellen zonder aan nauwkeurigheid in te boeten. KU Leuven speelt hierin een belangrijke rol en werkt samen met Spacebel en de UHasselt aan AI-ondersteunde modellen die complexe berekeningen sneller uitvoeren. Dat kan onder meer nuttig zijn voor organisaties die verschillende scenario's willen doorrekenen en nieuwe oplossingen willen testen voordat ze die in de praktijk invoeren.
Het Data Science Instituut van UHasselt heeft een sterke interdisciplinaire expertise in data science en computing. De Einstein Telescoop biedt ons een unieke proeftuin om die expertise, samen met de andere partners in Vlaanderen en de bredere EMR regio, in te zetten voor de data-uitdagingen van de toekomst. Zo bouwen we ook aan oplossingen die breder toepasbaar zijn denk hierbij bijvoorbeeld aan sectoren zoals de ruimtevaart, de financiële wereld en de IT sector.
Eén grensoverschrijdend digitaal ecosysteem
De verschillende technologische bouwstenen worden uiteindelijk samengebracht in een geïntegreerde testomgeving waarvoor hardware wordt aangekocht. Daar worden prestaties, betrouwbaarheid en energieverbruik met elkaar vergeleken. Het resultaat moet een grensoverschrijdend ecosysteem worden waarin bedrijven, onderzoekers en aanbieders van digitale infrastructuur sneller innovatieve AI- en computingoplossingen kunnen ontwikkelen en testen. De opgedane kennis kan vervolgens haar weg vinden naar toepassingen in industrie, energie, zorg, financiën en klimaatmodellering. In deze hardware-component van het project werkt de KULeuven samen met de ULiège, UHasselt, RWTH (Aachen) en Aprico Consultants.
De testomgeving van het ETCETERA-project dient ook als basis om partners en projecten aan te trekken. Zo bouwen de projectpartners de data- en rekeninfrastructuur verder uit ter ondersteuning van Big Science-projecten zoals de Einstein Telescoop.
De cijfers
ETCETERA heeft een totaalbudget van 4.714.786,26 euro en ontvangt 60% financiering vanuit het Interreg Maas-Rijn (NL-BE-DE) programma. De Vlaamse projectpartners ontvangen bijkomend 180.893,87 euro cofinanciering vanuit het Fonds voor Innoveren en Ondernemen.