Europese Commissie geeft officiële goedkeuring aan Vlaamse EFRO-programma

Publicatiedatum
Op vrijdag 16 december 2022 gaf de Europese Commissie haar officiële goedkeuring aan het Vlaamse EFRO-programma voor de periode 2021-2027. Het Vlaamse EFRO-programma 2021 – 2027 beoogt het versterken van de duurzame groei en concurrentiekracht van Vlaanderen, terwijl het tegelijkertijd de transitie naar een koolstofarme, circulaire en energie-efficiënte economie versnelt. Zo draagt het bij aan een sterke reductie van de Vlaamse CO2-emissies, én de realisatie van de Europese Green Deal.

Het Vlaamse EFRO programma 2021-2027 subsidieert projecten in Vlaanderen die de doelstellingen voor een slim en duurzaam Vlaanderen naar de praktijk vertalen.  Voor de realisatie van deze doelstellingen ontvang Vlaanderen van Europa een budget van 276 miljoen euro. Hiermee wordt thematisch in belangrijke mate voor continuïteit gekozen tegenover de periode 2014-2020, zij het op een nog meer uitgesproken manier. 60% van de middelen zal naar “slim” gaan en 40% naar “duurzaam”. Tussen beide zijn er wel belangrijke interferenties. 

Hiermee ligt het programma volledig in lijn met de thema’s waarop Vlaanderen en Europa komende jaren inzetten.  Zo wordt een optimale focus van de investeringen vanuit de relatief beperkte middelen gerealiseerd

Als gevolg van COVID-19 staat het programma ook in het teken van economische relance en herstel, met bijzondere aandacht voor digitalisering en duurzame stedelijke ontwikkeling (in lijn met de prioriteiten uitgewerkt in het Vlaamse Post-COVID relanceplan).

De erkenning van de provincie Limburg als transitieregio heeft tot gevolg dat er een apart budget van 109 miljoen euro voor Limburg gereserveerd wordt binnen het programma. Naast een geïntegreerde territoriale investeringsstrategie (GTI) voor Limburg zijn er ook GTI's voor de provincie West-Vlaanderen, de regio Kempen, en de grootsteden Gent en Antwerpen om in te spelen op uitdagingen inzake slimme steden, klimaat en energie, en de transitie naar industrie 4.0. 

De programmastrategie volgt 3 strategische lijnen, namelijk 2 inhoudelijke prioriteiten en 1 met betrekking tot de aanpak: Slim Vlaanderen, Duurzaam Vlaanderen en Vlaanderen Investeert.

Slim Vlaanderen

De voorbije jaren investeerde Vlaanderen steeds meer in O&O en bestendigt zo haar plaats  in de subtop van Innovatieve regio’s. Het naar de markt brengen van reeds ontwikkelde of nog in ontwikkeling zijnde kennis blijft echter een belangrijk aandachtspunt. Daarnaast neemt het belang van verdere digitalisering alsmaar toe wat ook de nood aan nieuwe competenties en vaardigheden doet toenemen. 

Deze doelstelling richt zich op kennisvalorisatie en kennisoverdracht. Hiervoor wordt 60% van het programmabudget gereserveerd.

Duurzaam Vlaanderen

Het Vlaams regeerakkoord 2019-2024 bevestigt het belang van de transitie naar een circulaire economie om de Vlaamse economie future proof te maken. In lijn hiermee focust EFRO volgende jaren op de energie-efficiënte renovatie van private en sociale woningen en openbare gebouwen; het bevorderen van de productie en consumptie van hernieuwbare energie bij verwarming en koeling;  klimaatadaptatie; duurzame multimodale mobiliteit en circulaire economie.

De nadruk van deze doelstelling ligt op demonstratie en versnelde uitrol, ook van bestaande technologieën. Hiervoor wordt 40% van het programmabudget gereserveerd.

Vlaanderen Investeert

Wat projecttypes betreft continueert het programma de sterke nadruk op grotere investeringsprojecten, omdat deze bewezen hebben voor grotere impact te kunnen zorgen. Waar mogelijk gaat dit type projecten wel hand in hand gaan met werkingsprojecten, die ook als afzonderlijk projecttype behouden blijven.

In september 2022 werden de eerste 8 projectoproepen voor de periode 2021-2027 reeds gelanceerd, goed voor een oproepenveloppe van € 70 miljoen. De oproepen zetten in op  'het ontwikkelen van vaardigheden voor slimme specialisatie, industriële transitie en ondernemerschap', 'het versterken van onderzoeks- en innovatiecapaciteit', 'Hernieuwbare energie' en 'Duurzame multimodale stedelijke mobiliteit'. Hiervoor werden niet minder dan 105 vooraanmeldingen van projectideeën ingediend. Nu de Europese Commissie groen licht gaf aan het programma hopen we de eerste helft van 2023 de eerst  projecten goed te keuren.

In februari lanceren we nieuwe oproepen binnen de beleidsdoelstelling Slim Vlaanderen, waar de klemtoon op digitalisering zal liggen.  Voor de beleidsdoelstelling Duurzaam Vlaanderen zetten we in op energie-efficiëntie en klimaatadaptatie. Om de modaliteiten van deze oproepen toe te lichten plannen we op 27 februari een infosessie in Brussel. Hou zeker onze website in het oog voor meer praktische informatie.