Erfgoed steunmogelijkheden

Last updated 9 Jun 2026 (All changes)

Samengevat

Voor wie
ondernemingen & organisaties
Voor wat
investeringen in onroerend erfgoed
Subsidie/Lening/Fiscaal voordeel
steun varieert per instrument

Wat houdt de maatregel in

Ook als ondernemer kan je financiële ondersteuning krijgen voor investeringen in onroerend erfgoed. Hier geven we een overzicht van de belangrijkste steunmogelijkheden zoals de erfgoedlening met lage rentevoet (looptijd 3 tot 20 jaar en max. € 250.000) en de subsidies via de erfgoedpremie (max. € 500.000 per 5 jaar) en de erfgoedpremie via oproep.

Informatie over de erfgoedwaarde van je eigendom kan je raadplegen op de pagina Soorten erfgoed bij het Agentschap Onroerend erfgoed.

Erfgoedlening

Wil je investeren in beschermd erfgoed of erfgoed dat op de  inventaris van het bouwkundig erfgoed staat? Dan kan je als ondernemer (incl. zelfstandigen in hoofberoep) daarvoor een erfgoedlening – investeringskrediet aanvragen.  

Met deze lening financier je:

  • restauratie- of renovatiewerken;
  • werken om het pand te gebruiken, hergebruiken of een nieuwe bestemming te geven;
  • nieuwbouwingrepen aan of aanleunend aan de erfgoedlocatie;
  • ingrepen om de duurzaamheid en energieprestatie van het erfgoed te verbeteren.

Aankoop van vastgoed komt niet in aanmerking.

Je kan € 25.000 tot € 250.000 lenen. Je eigen inbreng moet minimaal 20% van de totale investering bedragen. De rentevoet wordt vastgelegd op het moment van goedkeuring van de lening en zal gelijk zijn aan de wettelijke rentevoet verminderd met 3% op jaarbasis. De rentevoet kan nooit lager zijn dan 1%. De looptijd is 3 tot 20 jaar.

De erfgoedlening – investeringskrediet kan je niet cumuleren met een erfgoedpremie. Eventuele andere subsidies worden afgetrokken van het kredietbedrag.

Je kan de lening niet gebruiken om bestaande leningen te herfinancieren. Wel is het mogelijk om een bijkomende lening, aanvullend op een bankkrediet af te sluiten.

Meer informatie

Je vraagt deze lening aan bij PMV. Meer informatie vind je op de website Onroerenderfgoed > Erfgoedlening - investeringskrediet.

Voor particulieren bestaat er ook een erfgoedlening: Onroerenderfgoed > Erfgoedlening - consumentenkrediet.

Opgelet: Het budget voor 2026 is al volledig opgebruikt. Nieuwe aanvragen worden momenteel niet meer behandeld en er is geen wachtlijst.

Erfgoedpremie

Voer je werken uit aan beschermd onroerend erfgoed, goederen in de overgangszone bij beschermd erfgoed of goederen in een erfgoedlandschap? Dan kan je een erfgoedpremie aanvragen.

Zowel als particulier als onderneming kan je deze premie aanvragen. Hoeveel steun je krijgt, hangt af van het type erfgoed en het type eigenaar

Voor dezelfde werken kan je deze premie niet combineren met de erfgoedlening.

Er zijn twee procedures:

Erfgoedpremie via standaardprocedure

Via de standaardprocedure wil de overheid regelmatig onderhoud ondersteunen en belonen. Je mag elk jaar slechts één erfgoedpremie volgens de standaardprocedure aanvragen per bescherming of erfgoedlandschap. Hierbij wordt maximaal € 250.000 van de aanvaarde kostenraming meegenomen voor de berekening van de premie.
Volgens deze procedure kan je over een periode van vijf jaar een totaalbedrag € 500.000 aanvragen. 

Aanvragen doe je online. Meer informatie vind je op de pagina Standaardprocedure voor een erfgoedpremie.

Erfgoedpremie via oproep

Wil je een beschermd pand of een beschermde site restaureren of een herbestemmingsproject realiseren binnen een beschermd pand? Dan kan je overwegen om deel te nemen aan één van de jaarlijkse oproepen.

Elke oproep heeft een specifieke focus, doelgroep en budget.

Op 17 december 2025 werd de Oproep voor meerjarenpremieovereenkomsten: iconisch erfgoed gelanceerd. 

Deze oproep richt zich op grote of langdurige werken aan beschermd onroerend erfgoed of erfgoedlandschappen. De Vlaamse overheid wil projecten ondersteunen die het gemeenschapsgevoel versterken en de fierheid op ons erfgoed aanwakkeren. Zowel overheidspartners als private actoren kunnen een project indienen.

Het project moet een gefaseerde uitvoeringstermijn van maximaal vijf jaar hebben en een kostenraming tussen € 5 miljoen en € 7,5 miljoen (excl. btw). Het maximale premiebedrag bedraagt € 6 miljoen.

Je kan een dossier indienen tot en met 1 juni 2026. Meer informatie op de pagina Erfgoedpremie via oproep.

Meer informatie

Meer informatie vind je op de website van Agentschap Onroerend Erfgoed Erfgoedpremie.

Vlaamse Erfgoedkluis

Bij de Vlaamse Erfgoedkluis en PMV kan je terecht voor (alternatieve) financiering en begeleiding voor onroerend-erfgoedprojecten met het oog op een optimale herbestemming, beheer en exploitatie.

De Erfgoedkluis is een rollend fonds dat opbrengsten opnieuw investeert om nieuwe projecten op weg te helpen.

PMV treedt op als partner van zowel een private ondernemer of ontwikkelaar, erfgoedeigenaar, erfgoedvereniging of overheid.

PMV is mede-oprichter en vaste partner van de Vlaamse Erfgoedkluis. Je richt je aanvraag dan ook tot PMV.

Meer informatie

Meer informatie vind je op de website van PMV Erfgoed.

Provinciale initiatieven

Ook de provincies geven ondersteuning aan erfgoedprojecten

Antwerpen

Als onderneming kan je geen subsidie aanvragen in de Provincie Antwerpen voor erfgoedprojecten. Met de subsidie Aanpassingsinvesteringen in een kerkgebouw van maximaal € 250.000 ondersteunt de provincie Antwerpen de her- of nevenbestemming van kerken. Je geeft je kerk een nieuwe invulling en maakt er opnieuw een levendige plek van voor cultuur, ontmoeting, zorg, wonen, onderwijs, sport of andere activiteiten die inspelen op de noden van de buurt. De steun richt zich op lokale besturen, kerkbesturen en organisaties. Ook samenwerkingen tussen lokale besturen en verenigingen komen in aanmerking. 

Er bestaat wel de Monumentenwacht Antwerpen waar je je ook als onderneming kan bij aansluiten als je eigenaar of beheerder bent van een historisch waardevol erfgoedobject. Deze dienst helpt je om erfgoed goed te onderhouden via inspecties en advies, zodat grote en dure herstellingen voorkomen worden. Ze inspecteren gebouwen en erfgoed, geven onderhoudsadvies en voeren kleine herstellingen uit om schade te voorkomen. Dankzij de steun van de Vlaamse overheid en de provincie zijn de tarieven beduidend lager dan de effectieve kostprijs.

Limburg

Via de subsidie  E-xtra³ - onderscheidende investeringsprojecten onroerend erfgoed wil de Provincie Limburg investeringsprojecten in Limburgs onroerend erfgoed met een publieke functie en een bovenlokale uitstraling ondersteunen en het belang en de zichtbaarheid van Limburgs onroerend erfgoed vergroten. Je kan een aanvraag indienen als je een onderneming bent, vzw, feitelijke vereniging of particulier aanvragen. Ook als gemeentebestuur, OCMW, intergemeentelijke samenwerkingsverband, enz. kan je een aanvraag indienen. 
De subsidie bedraagt maximaal 60 % van de totale subsidieerbare kosten. De maximale hoogte wordt echter door de provincie zelf vastgesteld, rekening houdend met Europese staatssteunregels. Je vraagt de subsidie aan voor de start van de werken en uiterlijk 30 september 2026. 

Beheer je niet-beschermd Klein historisch erfgoed in Limburg? Dan kan je steun krijgen voor het onderhoud en de instandhouding ervan. Het gaat om klein historisch erfgoed (zoals kapelletjes, kruisen, gevelstenen …) dat zichtbaar aanwezig is in het landschap of dorpsbeeld, bijdraagt aan de uitstraling en beleving van de omgeving en gelegen is op een publiek toegankelijke locatie. Met deze subsidie helpt de provincie je om dit erfgoed te behouden en zichtbaar te maken voor het brede publiek. 
Je kan een aanvraag indienen als je een onderneming bent, een vzw, feitelijke vereniging een private rechtspersoon of particulier. Ook als gemeentebestuur, OCMW, intergemeentelijke samenwerkingsverband, enz. kan je een aanvraag indienen.
Je krijgt tot 60% steun voor onderhouds- en instandhoudingswerken, met een maximum van € 12.500 per project.

De provincie geeft ook een subsidie Jong redt Oud - projectsubsidie voor kinderen en jongeren bewust te maken van het onroerend erfgoed in hun omgeving. Hiervan kan je als onderneming geen gebruik maken, wel als feitelijke vereniging, privaatrechtelijke instanties zonder winstoogmerk, lokaal bestuur enz.   

Oost-Vlaanderen

Bij de Provincie Oost-Vlaanderen kan je als natuurlijk of rechtspersoon de Subsidie voor onderhoud en onderzoek aanvragen voor erfgoed dat niet-beschermd is als monument, maar wel voldoende erfgoedwaarde heeft. Het erfgoed kan deel uitmaken van een beschermd stads- of dorpsgezicht, een archeologische site of een historisch waardevol landschap, zolang het niet is opgenomen in een goedgekeurd beheersplan. Je gebruikt de subsidie voor onderhoud of beperkt onderzoek dat nodig is voor het behoud en beheer van het erfgoed. Regulier onderhoud komt niet in aanmerking en onderzoek moet rechtstreeks bijdragen aan een gepaste instandhouding. Je krijgt maximaal € 8.750 per jaar per aanvrager.

De Subsidie voor erfgoedprojecten van de provincie ondersteunt bovenlokale en publieksgerichte projecten rond onroerend erfgoed in Oost-Vlaanderen. Enkel als particulier, vzw, niet-gouvernementele organisatie, onderwijsinstelling of lokaal bestuur, enz. kan je steun aanvragen. Er bestaat ook een Subsidie voor erfgoedwerking voor rechtspersonen zonder winstoogmerk en een Molendraaipremie voor o.m. molenaars (en beheerders) om molens maalvaardig te houden en open te stellen.

West-Vlaanderen

Werk je aan een onroerend erfgoedproject in de Provincie West-Vlaanderen dat niet beschermd is? Dan is er de Impulssubsidie met focus op duurzaamheid en ontsluiting van de Provincie. Je komt in aanmerking als je investeert in bouwkundig erfgoed, archeologisch erfgoed, varend erfgoed, landschappelijk erfgoed en ander waardevol erfgoed waarvan de erfgoedwaarde kan worden aangetoond. De steun richt zich op projecten die erfgoed restaureren, herbestemmen of verduurzamen. 
Je kan een aanvraag indienen als je een onderneming met een sociaal oogmerk bent, een vzw, een private rechtspersoon of particulier. Ook als gemeentebestuur, OCMW, intergemeentelijke samenwerkingsverband, enz. kan je een aanvraag indienen.
Je krijgt maximaal 50% van de aanvaarde projectkosten als subsidie, met een maximum van € 250.000 per project. Je totale projectkost bedraagt minstens € 100.000. Je kan indienen van 1 juni 2026 tot 30 september 2031.

De provincie geeft ook een subsidie voor de Instandhouding, het onderhoud en de ontsluiting van onroerend erfgoed. Hiervan kan je als onderneming geen gebruik maken, wel als vzw, lokaal bestuur enz.   

Vlaams-Brabant

Ben je In Vlaams Brabant gevestigd, dan kan je een subsidies krijgen voor publieksgerichte Erfgoedprojecten die de kennis over onroerend erfgoed vergroten en rekening houden met de erfgoedwaarden. Onroerend erfgoed omvat bouwkundig, landschappelijk of archeologisch erfgoed en cultuurgoederen. Je kan enkel steun aanvragen bij de Provincie Vlaams Brabant als je een feitelijke vereniging bent, openbaar bestuur of een organisatie met rechtspersoonlijkheid en zonder winstoogmerk

De-minimis

Bepaalde maatregelen vallen onder de toepassing van de Europese de minimis-regelgeving. Hierdoor mag de de-minimissteun aan bedrijven over drie jaar gespreid niet meer dan € 300.000 bedragen. Voor meer info zie Veelgestelde vragen: de-minimis. Dit is het geval voor de Erfgoedlening. Ook bij de Impulssubsidie van de provincie West-Vlaanderen en de subsidie E-xtra³, Klein historisch erfgoed van de provincie Limburg kan dit het geval zijn.

Blijf op de hoogte

Wil je op de hoogte blijven van wijzigingen van deze maatregel én andere maatregelen in de Subsidiedatabank van VLAIO? Dat kan via de gratis Nieuwsbrief van de Subsidiedatabank.

Contact

Een volledig overzicht van alle ondersteuningsmogelijkheden kan je vinden op de website van Agentschap Onroerend Erfgoed: www.onroerenderfgoed.be > Ik wil financiële ondersteuning krijgen.

Voor ondersteuning kan je ook terecht bij de regionale diensten in de vijf provincies. Zie www.onroerenderfgoed.be/contact.

Ben je op zoek naar ondersteuning van ander erfgoed, dan kan je best de pagina Soorten erfgoed raadplegen.

Ben je op zoek naar steun voor cultureel erfgoed? Bekijk dan de website van Departement Cultuur, Jeugd en Media > Cultureel Erfgoed.

Ben je op zoek naar steun voor kleinschalige erfgoedprojecten in Vlaanderen en Brussel? Neem dan een kijkje op het 'Geef om erfgoed'-platform