Tax Shelter voor startende ondernemingen

Wie komt in aanmerking

De investeerder waarop je een beroep doet, moet een rijksinwoner zijn (onderworpen aan de personenbelasting) of een niet-rijksinwoner (onderworpen aan en geregulariseerd in de belasting van niet-inwoners, natuurlijke personen).

Ook de familieleden van de oprichters en werknemers van je onderneming kunnen dit fiscaal voordeel krijgen als ze in jouw startende onderneming investeren.

Wie is uitgesloten als investeerder

Je kan voor deze maatregel in principe geen beroep doen op een investeerder die op het moment van de kapitaalinbreng rechtstreeks of onrechtstreeks een activiteit als bedrijfsleider uitoefent in jouw vennootschap.

Rechtstreekse bedrijfsleider

Wat wordt bedoeld met een rechtstreekse bedrijfsleider wordt beschreven door de wetgeving in 'artikel 32, eerste lid van het WIB 92': Bezoldigingen van bedrijfsleiders worden hier gedefinieerd als alle beloningen verleend of toegekend aan een natuurlijk persoon die:

• een opdracht als bestuurder, zaakvoerder, vereffenaar of gelijksoortige functies uitoefent;
• in de vennootschap een leidende functie of een leidende werkzaamheid van dagelijks bestuur, van commerciële, financiële of technische aard, uitoefent buiten een arbeidsovereenkomst.

Deze uitsluiting wordt in eerste instantie beoordeeld op het ogenblik van de kapitaalinbreng. Na de inbreng mag de investeerder wel bedrijfsleider worden van je vennootschap waarin hij de kapitaalinbreng heeft gedaan, op voorwaarde dat hij daarvoor geen vergoeding krijgt. Deze voorwaarde geldt vanaf aanslagjaar 2019. Als deze voorwaarde niet wordt nageleefd gedurende de 48 maanden na de volstorting van de aandelen van je vennootschap, dan wordt er een belastingvermeerdering toegepast. Die vermeerdering komt overeen met een gedeeltelijke terugname van de eerder verleende belastingvermindering.

Onrechtstreekse bedrijfsleider

Je kan evenmin een beroep doen op een investeerder die onrechtstreeks een functie van bedrijfsleider uitoefent in jouw vennootschap:

• als vaste vertegenwoordiger van een andere vennootschap;
• via een andere vennootschap waarvan hij aandeelhouder is en waarmee hij werkt via een aannemings- of lastgevingsovereenkomst.

Vanaf aanslagjaar 2020 is deze uitsluiting niet alleen van toepassing op het moment van de kapitaalinbreng, maar ook gedurende 48 maanden na de volstorting van de aandelen. Hier is geen uitzondering voorzien voor de onbezoldigde bedrijfsleiders. Ook wanneer zij geen vergoeding ontvangen, blijven zij uitgesloten.

Is dit niet volledig duidelijk? Bekijk dan de voorbeelden in 2.2 Hoe evolueerde de uitsluiting van bedrijfsleiders in de tijd? in de Circulaire 2020/C/75.

Drempels

Een investeerder kan via de Tax shelter voor start-ups en scale-ups samen maximaal € 100.000 per belastbaar tijdperk investeren.

De belastingvermindering geldt niet voor het gedeelte van de investering waarmee de investeerder meer dan 30% van je vennootschap zou verwerven. Wordt die grens overschreden, dan wordt de belastingvermindering beperkt tot het deel van de investering dat overeenstemt met een participatie van maximaal 30%.

Voor de berekening van deze 30%-grens wordt gekeken naar het aantal aandelen dat het kapitaal vertegenwoordigt. Bij een kapitaalverhoging gebeurt de berekening op basis van de toestand na de kapitaalverhoging.

Meer informatie over de berekening van deze grens vind je in 6.1 Welke grenzen zijn bepaald voor de investeringen in de Circulaire 2020/C/75.

Definitie startende vennootschap

Je kan gebruikmaken van deze maatregel als een investeerder kapitaal inbrengt bij de oprichting van je vennootschap of bij een kapitaalverhoging binnen de vier jaar na de oprichting ervan. 

Je vennootschap moet ten vroegste op 1 januari 2013 zijn opgericht. Daarbij telt:

• de datum waarop de oprichtingsakte werd neergelegd bij de ondernemingsrechtbank;
• of een gelijkaardige registratie in een andere lidstaat van de Europese Economische Ruimte (EER).

Als de activiteit van de vennootschap bestaat uit de voortzetting van een activiteit die voordien werd uitgeoefend door een natuurlijke persoon of een andere rechtspersoon, dan wordt voor de beoordeling gekeken naar de oorspronkelijke activiteit. In dat geval geldt als oprichtingsdatum:

• de eerste inschrijving in de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO) van die natuurlijke persoon;
• of de neerlegging van de oprichtingsakte van die andere rechtspersoon;
• of een gelijkaardige registratie in een andere EER-lidstaat. 

Meer uitleg hierover vind je onder punt 3.1. Wat betekent 'startende'? in de 'Circulaire 2020/C/75).

Voor de berekening van de termijn van vier jaar telt de datum waarop de investeerder intekent op de kapitaalverhoging. De datum waarop het bedrag effectief wordt gestort, speelt geen rol.

Definitie microvennootschap en kleine vennootschap

Op het moment van de kapitaalinbreng moet je onderneming een microvennootschap (artikel 1:25 van het Wetboek van vennootschappen en verenigingen) of een kleine vennootschap (artikel 1:24, §§ 1 tot 6, van het Wetboek van vennootschappen en verenigingen) zijn. 

Voor het laatst afgesloten boekjaar mag je niet meer dan één van de onderstaande grenzen overschrijden:

Overschrijd je meer dan één grens of val je er opnieuw onder, dan heeft dat pas gevolgen als dit gedurende twee opeenvolgende boekjaren het geval is. De wijziging geldt dan vanaf het volgende boekjaar.

Heb je verbonden vennootschappen, dan moet je de criteria omzet en balanstotaal op geconsolideerde (gegroepeerde) basis berekenen. Voor het criterium personeelsbestand moet je het aantal werknemers optellen dat door elk van de betrokken verbonden vennootschappen jaarlijks gemiddeld wordt tewerkgesteld.
Maak je geen geconsolideerde jaarrekening op, dan kan je kiezen voor een alternatieve berekening waarbij de drempels met 20% worden verhoogd.

Start je net met je onderneming en beschik je nog niet over deze cijfers, dan moet je de criteria bij het begin van het boekjaar te goeder trouw inschatten.

Andere voorwaarden

Je onderneming moet tegelijk aan de volgende voorwaarden voldoen:

• Je bent een Belgische vennootschap of een vennootschap uit de EER met een vaste inrichting in België.
• Je onderneming is niet ontstaan uit een fusie of splitsing. In die gevallen gaat het immers niet om een startende vennootschap.
• Je voldoet aan de voorwaarden van een micro- of kleine vennootschap (zie hoger).
• Je onderneming is geen beleggings-, thesaurie- of financieringsvennootschap (voor een definitie zie Commentaar van art. 2, WIB 92)^*.
• Je onderneming is geen vastgoedvennootschap^*.
• Je onderneming werd niet opgericht om management- of bestuurdersovereenkomsten af te sluiten en haalt haar belangrijkste inkomsten niet uit dergelijke overeenkomsten^*.
• Je onderneming is niet beursgenoteerd.
• Je hebt in het verleden geen kapitaal verminderd, behalve om verliezen weg te werken of een reserve aan te leggen voor een te verwachten verlies. Je hebt nog geen dividenden uitgekeerd.
• Je onderneming is niet betrokken in een collectieve insolventieprocedure en voldoet niet aan de voorwaarden daarvoor.
• Je gebruikt de opgehaalde middelen niet voor dividenduitkeringen, de aankoop van eigen aandelen of het verstrekken van leningen^*.
• Je onderneming heeft tijdens haar bestaan niet meer dan € 500.000 aan fiscaal ondersteunde kapitaalinbrengen ontvangen. Dit bedrag wordt niet geïndexeerd.

^*Aan deze voorwaarden moet je blijven voldoen gedurende 48 maanden na de volstorting van de aandelen. Is dat niet het geval, dan kan de belastingvermindering van de investeerder gedeeltelijk worden teruggenomen.

Meer details over deze voorwaarden vind je in de Circulaire 2020/C/75.

Er zijn geen beperkingen op basis van de sector waarin je actief bent.

Vzw's komen in principe niet in aanmerking omdat zij doorgaans niet onderworpen zijn aan de vennootschapsbelasting.

Coöperatieve vennootschappen kunnen aanspraak maken op deze maatregel als aan alle voorwaarden wordt voldaan (zie Circulaire).

Drempel

Je onderneming mag tijdens haar bestaan maximaal € 500.000 aan fiscaal ondersteunde kapitaalinbrengen ontvangen. Voor die grens wordt ook rekening gehouden met eventuele uitgiftepremies die investeerders hebben betaald.

Om investeerders van deze belastingvermindering te laten genieten, moeten de aandelen aan een aantal voorwaarden voldoen:

• Het moet gaan om nieuwe aandelen die worden uitgegeven:
  • bij de oprichting van je startende vennootschap;
  • of bij een kapitaalverhoging binnen de vier jaar na de oprichting van je vennootschap.
• De aandelen moeten op naam staan en opgenomen zijn in het aandeelhoudersregister van je vennootschap.
• De aandelen moeten een deel van het kapitaal van je vennootschap vertegenwoordigen.
• De investeerder moet de aandelen met geld betalen. Inbrengen van goederen of andere activa zijn niet toegestaan.
• De aandelen moeten volledig betaald (=volstort) zijn op het moment van de oprichting of de kapitaalverhoging.
• Koppel je aan de aandelen ook een uitgiftepremie, dan geldt de belastingvermindering voor het volledige geïnvesteerde bedrag, inclusief die uitgiftepremie.
• De investeerder moet de aandelen of beleggingsinstrumenten gedurende de vier belastbare tijdperken na de investering behouden.

Omvang steun

Investeert een investeerder rechtstreeks in aandelen van je startende vennootschap, dan kan hij een eenmalige belastingvermindering krijgen van:

• 30% van het geïnvesteerde bedrag als je onderneming een kleine vennootschap is;
• 45% van het geïnvesteerde bedrag als je onderneming een microvennootschap is.

De investeerder kan deze belastingvermindering toepassen in het aanslagjaar dat betrekking heeft op het inkomstenjaar waarin de investering werd gedaan.
De belastingvermindering is niet terugbetaalbaar. Is de verschuldigde belasting lager dan het bedrag van de belastingvermindering, dan wordt het niet-gebruikte saldo niet uitbetaald. Het niet-benutte deel kan ook niet worden overgedragen naar een later aanslagjaar.

Omvang steun

Ook wanneer een investeerder in je onderneming investeert via een erkend crowdfundingplatform of via een nieuw beleggingsinstrument dat wordt uitgegeven door een financieringsvehikel van een erkend crowdfundingplatform, kan hij een eenmalige belastingvermindering krijgen van:

• 30% van het geïnvesteerde bedrag als je onderneming een kleine vennootschap is;
• 45% van het geïnvesteerde bedrag als je onderneming een microvennootschap is.

De investeerder kan deze belastingvermindering toepassen in het aanslagjaar dat betrekking heeft op het inkomstenjaar waarin de investering werd gedaan.

De belastingvermindering is niet terugbetaalbaar. Is de verschuldigde belasting lager dan het bedrag van de belastingvermindering, dan wordt het niet-gebruikte saldo niet uitbetaald. Het niet-benutte deel kan ook niet worden overgedragen naar een later aanslagjaar.

Crowdfunding en special purpose vehicle

Bij crowdfunding wordt een beroep gedaan op het grote publiek om gelden in te zamelen voor de financiering van specifieke projecten, doorgaans via een interactieve website (een platform). Investeerders kunnen rechtstreeks investeren in een onderneming op een crowdfundingplatform maar ook onrechtstreeks via een financieringsvehikel (special purpose vehicle). Meer informatie vind je op de website van VLAIO Financiering > Mogelijke financieringsbronnen > Crowdfunding.

Vergunde crowdfundingplatformen

Zowel de rechtstreekse investeringen op een crowdfundingplatform als de investeringen via een financieringsvehikel moeten gebeuren op een vergund crowdfundingplatform dat voldoet aan bepaalde voorwaarden. Je vindt hierover meer informatie bij Reglementair kader op de website van VLAIO Financiering > Mogelijke financieringsbronnen > Crowdfunding.

Momenteel zijn er twee platformen die een Nederlandstalige site aanbieden en zich richten op projecten in het Vlaams Gewest waar je deze maatregel kan toegepassen: Spreds en LITA.co.

Omvang steun

Haal je kapitaal op via een openbaar startersfonds, dan kunnen de investeerders een eenmalige belastingvermindering van 30% van het geïnvesteerde bedrag krijgen.
Het startersfonds investeert de ontvangen middelen op zijn beurt in nieuwe aandelen van startende ondernemingen.

De investeerder kan de belastingvermindering toepassen in het aanslagjaar dat volgt op het jaar waarin het startersfonds zijn investeringsverplichting heeft bereikt.

De belastingvermindering is niet terugbetaalbaar. Is de verschuldigde belasting lager dan het bedrag van de belastingvermindering, dan wordt het niet-gebruikte deel niet uitbetaald. Het niet-benutte saldo kan ook niet worden overgedragen naar een later aanslagjaar.
De investering moet gebeuren met een geldelijke inbreng.

Definitie openbaar startersfonds

Een openbaar startersfonds is een beleggingsfonds dat investeert in bepaalde beleggingen, waaronder aandelen van startende ondernemingen. Deze fondsen staan onder toezicht van de FSMA (Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten) die een lijst van deze openbare startersfondsen zal publiceren: zie www.fsma.be/nl/instellingen-voor-collectieve-belegging-icb (Openbare instellingen voor collectieve belegging naar Belgisch recht - lijst 2). Momenteel bevat deze lijst nog geen Belgische openbare startersfondsen.

Omvang steun

Haal je kapitaal op via een private startersprivak, dan kunnen de investeerders een eenmalige belastingvermindering van 30% van het geïnvesteerde bedrag krijgen.
De private startersprivak investeert de ontvangen middelen op haar beurt in nieuwe aandelen van startende ondernemingen.

De investeerder kan deze belastingvermindering toepassen in het aanslagjaar dat volgt op het jaar waarin de private startersprivak haar investeringsverplichting heeft bereikt.

De belastingvermindering is niet terugbetaalbaar. Is de verschuldigde belasting lager dan het bedrag van de belastingvermindering, dan wordt het niet-gebruikte deel niet uitbetaald. Het niet-benutte saldo kan ook niet worden overgedragen naar een later aanslagjaar.

Definitie private startersprivak

Een private startersprivak is een investeringsvennootschap die kapitaal verzamelt om te investeren in onder meer startende ondernemingen. De private startersprivak moet wel geregistreerd zijn bij de FOD Financiën. Meer informatie over de erkenning en een lijst van erkenningen kan je raadplegen op de website van FOD Financiën. Momenteel is Torus Capital actief als private startersprivak.

Fiscale attesten van de startende vennootschap of van de intermediaire beleggingsinstelling

Als onderneming moet je de nodige fiscale attesten bezorgen aan je investeerders zodat zij van de belastingvermindering kunnen genieten. Een kopie van deze attesten moet je ook elektronisch bezorgen aan de fiscus.

Investering in nieuwe aandelen van startende vennootschappen, al dan niet uitgegeven via een crowdfundingplatform, en investering in nieuwe beleggingsinstrumenten uitgegeven door een financieringsvehikel

Geef je nieuwe aandelen uit of haal je kapitaal op via een financieringsvehikel? Dan moet je volgende documenten bezorgen aan je investeerders:

• een attest voor het jaar waarin de aandelen of beleggingsinstrumenten werden verworven. Daarin bevestig je dat je onderneming aan alle voorwaarden voldoet;
• een attest voor elk van de vier daaropvolgende jaren. Daarin bevestig je dat:
  • de investeerder de aandelen of beleggingsinstrumenten op 31 december nog in bezit heeft;
  • je onderneming nog steeds aan de voorwaarden voldoet;
• een attest voor het jaar waarin de aandelen of beleggingsinstrumenten worden verkocht, als dit gebeurt binnen 48 maanden na de verwerving.

Als startende vennootschap of financieringsvehikel bezorg je deze attesten uiterlijk op 31 maart van het jaar dat volgt op het jaar van de investering en tijdens de vier daaropvolgende jaren aan je investeerders.

Investering in rechten van deelneming in een openbaar startersfonds of een private startersprivak

Ben je een openbaar startersfonds of een private startersprivak? Dan bezorg je aan je investeerders:

• een attest voor het belastbaar tijdperk waarin de datum van 31 december valt waarop aan de investeringsvoorwaarden is voldaan (= jaar waarvoor de belastingvermindering wordt toegekend);
• een attest voor elk van de vier daaropvolgende jaren;
• een attest voor het jaar waarin de rechten van deelneming worden verkocht, als dit gebeurt binnen 48 maanden na het belastbaar tijdperk waarvoor de belastingvermindering werd toegekend.

Als openbaar startersfonds of private startersprivak bezorg je deze attesten uiterlijk op 31 maart van het jaar dat volgt op het belastbaar tijdperk waarvoor de belastingvermindering wordt toegekend en tijdens de vier daaropvolgende jaren aan je investeerders.

Meer informatie over de inhoud van deze attesten vind je in punt 7.2 Wat moeten de verantwoordingsstukken vermelden? in de Circulaire 2020/C/75. Je kan daar ook een modelattest vinden.

Een kopie van deze attesten bezorg je ook elektronisch aan de administratie via Belcotax-on-web: finances.belgium.be/nl/E-services/Belcotaxonweb.

KMO Centrum Brussel II – Documentatiecentrum – Bedrijfsvoorheffing
Kruidtuinlaan 50, bus 3406
1000 Brussel
Tel.: 0257 529 90
Kmo.bv.bru2.prp.pme@minfin.fed.be

Aangifte in de belastingen door de investeerder

De investeerder vermeldt eenmalig in het jaar dat hij recht heeft op de belastingvermindering in vak X, II. van zijn aangifte het bedrag dat recht geeft op de vermindering (dit bedrag staat duidelijk vermeld op het fiscaal attest dat je als onderneming bezorgt):

• Voor investeringen/betalingen die recht geven op de belastingvermindering van 30% voor nieuwe aandelen van startende ondernemingen gebruikt de investeerder de code 1318/2318.
• Voor investeringen/betalingen die recht geven op de belastingvermindering van 45% voor nieuwe aandelen van startende ondernemingen: code 1320/2320.

De attesten die de investeerder krijgt van je onderneming, moet hij ter beschikking houden van de fiscus zodat hij bij een eventuele controle kan aantonen dat hij nog steeds recht heeft op de belastingvermindering. 

Als je onderneming of de investeerder niet meer voldoen aan de voorwaarden dan moet de investeerder een terugname vermelden in de belastingaangifte 1328/2328. In welke situatie dit kan gebeuren vind je in de rubriek 'Terugname van de belastingvermindering'.

Je kan deze maatregel niet combineren met een aandelenparticipatie die reeds geniet van het fiscaal voordeel Vriendenaandeel.

Voor eenzelfde uitgave mag er ook geen cumul zijn met volgende fiscale voordelen:

• de belastingvermindering voor de verwerving van werkgeversaandelen;
• de belastingvermindering voor uitgaven voor een ontwikkelingsfonds (werd afgeschaft door de federale overheid in 2026).

In welke situaties

Als je onderneming tijdens de periode van 48 maanden niet langer aan bepaalde voorwaarden voldoet, kan dat gevolgen hebben voor de investeerder. De fiscus kan dan een deel van de toegekende belastingvermindering terugnemen via een belastingvermeerdering.

Deze (gedeeltelijke) terugname is mogelijk in vijf situaties. Meer informatie en voorbeelden vind je in punt in 6.5. In welke gevallen is een belastingvermeerdering mogelijk? in de Circulaire 2020/C/75.

Niet bij faling

Gaat je onderneming failliet? Dan wordt de belastingvermindering van de investeerder niet teruggenomen omdat de investering niet gedurende 48 maanden werd aangehouden. Dit wordt verduidelijkt in het eerste geval 'A. De investeerder behoudt zijn investering niet gedurende 48 maanden' in de rubriek 6.5:

Normaal moet de investeerder gedurende vier belastbare tijdperken na het jaar van de belastingvermindering kunnen aantonen dat hij de aandelen of beleggingsinstrumenten nog bezit. Kan hij dat niet en is niet duidelijk wanneer de aandelen zijn overgedragen, dan gaat de fiscus ervan uit dat de overdracht heeft plaatsgevonden op 1 januari van dat belastbare tijdperk.

Onder een overdracht valt ook de afsluiting van de vereffening van: 

• de vennootschap waarin werd geïnvesteerd;
• het financieringsvehikel;
• het openbaar startersfonds;
• de private startersprivak.

Als de vereffening het gevolg is van een faillissement van de vennootschap waarin werd geïnvesteerd, vervalt de verplichting om de investering verder aan te houden vanaf het belastbare tijdperk waarin de vereffening werd afgesloten. De investeerder verliest in dat geval zijn belastingvermindering dus niet door het faillissement van je onderneming.

Wil je op de hoogte blijven van wijzigingen van deze maatregel en andere maatregelen in de Subsidiedatabank? Dat kan via de gratis 'Nieuwsbrief van de Subsidiedatabank'.