Veilig naar de winkel. 10 richtlijnen voor winkeliers en handelaars 

*LAATSTE UPDATE: 27 JULI 2020*

Op 11 mei 2020 mogen alle winkels open, onder strikte voorwaarden. Elke ondernemer die in contact komt met klanten, moet zich houden aan de richtlijnen die we hier opsommen. Voedingswinkels - maar ook doe-het-zelfwinkels, tuincentra, stoffen- en garenwinkels - zijn al een tijdje open en geven het goede voorbeeld. Jouw klanten zijn dus al goed vertrouwd met de coronamaatregelen. 

Gids voor de heropening van winkels

Toch zit je als winkelier, handelaar of zelfstandige wellicht nog met heel wat vragen over hoe je jouw winkel en klantencontacten praktisch moet organiseren. De FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie stelt daarom een nieuwe 'Gids voor de heropening van winkels' ter beschikking voor de opening van de handel. Deze kan je hier downloaden.

Hieronder vatten we de voornaamste richtlijnen samen in 10 tips voor een veilige heropstart van jouw winkel:

1. Organiseer social distancing in je winkel

Ook bij winkelen is social distancing dé belangrijkste vuistregel. Iedereen dient dus dus zoveel mogelijk een de veiligheidsperimeter van 1,5 meter aan te houden, zowel binnen als buiten jouw winkel. Samenscholingen zijn verboden. Concreet wil dit simpelweg zeggen dat tussen elke 2 personen minimum 1,5 meter afstand moet zijn. 

Om jouw klanten - maar ook je personeel - zoveel mogelijk afstand te doen houden, kan je werken met een te volgen parcours, vloermarkeringen, linten of fysieke barrières. Indien van toepassing, kan je jouw klanten verplichten een mandje of winkelkar te gebruiken en het aantal parkeerplaatsen voor auto’s en fietsen beperken. 

afstand houden in de supermarkt

2. Reinig je zaak grondig

Alvorens jouw zaak weer te openen, zorg je dat deze goed schoongemaakt is, zowel de ruimtes als het materiaal dat gebruikt wordt door klanten en personeel. Zorg ook dat al het nodige schoonmaak- en veiligheidsmateriaal - zoals handgels, ontsmettingsmiddel, papieren zakdoekjes - in voldoende mate ter beschikking zijn.

Ook wanneer je zaak open is, raden we aan oppervlakken die vaak aangeraakt worden, veelvuldig te reinigen. 

3. Communiceer met je medewerkers

De werkgever is verantwoordelijkheid voor de gezondheid en veiligheid van zijn werknemers, en moet alles in het werk stellen om het besmettingsrisico op de werkvloer tot een minimum te beperken. Neem hiertoe de nodige en nuttige beschermingsmaatregelen op maat van jouw winkel, en communiceer deze duidelijk met jouw personeel voor zij het werk hernemen. Ook kunnen zij waardevolle input leveren. Jouw preventiebeleid zal je medewerkers ook gerust stellen en vertrouwen geven om met plezier weer aan de slag te gaan. 

Je moet je personeel ook een passende opleiding verstrekken, zodat zij de preventiemaatregelen correct in de praktijk kunnen brengen. Je kan bijvoorbeeld draaiboek opstellen met alle praktische aspecten van jouw preventiebeleid. Denk bijvoorbeeld aan het beschrijven van de hygiëneregels bij aankomst op het werk, in contact met de klanten, hoe vaak gereinigd moet worden en de social distancing maatregelen in de ruimte voor de rustpauzes. Dit draaiboek en/of een samenvatting van de regels herhaal je zolang de coronamaatregelen van kracht zijn, en geef je zichtbaarheid door ze op te hangen op plaatsen voorbehouden voor het personeel.

Niko Dhondt
Per werkpost brachten we in kaart wat er allemaal moet worden aangeraakt. Met dit inzicht werkten we praktische oplossingen uit. Vervolgens ontdekten we over het hoofd geziene contactpunten door te luisteren naar de bezorgdheden van medewerkers. Lees meer.
Niko Dhondt
medezaakvoerder St-Luc Labels & Packaging

4. ‘Hier winkel je veilig’ - communiceer met je klanten

Laat je klanten weten dat je klaar bent om weer te openen via alle communicatiekanalen die je ter beschikking hebt. Stel hen meteen ook gerust dat je er alles aan doet om een bezoekje aan jouw winkel zo veilig mogelijk te laten verlopen. 

Maak ook buiten en binnen je winkel visueel duidelijk aan welke afspraken klanten zich dienen te houden. Om dit voor jou gemakkelijk te maken, heeft VLAIO de belangrijkste regels visueel samengevat in verschillende posters ‘Hier winkel je veilig’. Ze zijn beschikbaar in groen, grijs/zwart en roze, en je kan ze zelf naar wens aanpassen, onder meer met hoeveel personen maximaal in jouw zaak binnen mogen. 

Poster 'hier winkel je veilig'

5. Laat maximum 1 klant per 10 m² toe

Per 10 m² toegankelijke vloeroppervlakte, is maximum 1 klant toegestaan. Indien het voor klanten toegankelijke vloeroppervlak minder dan 20 m² is, is de toegang voor meer dan één klant toegestaan - mits een afstand van anderhalve meter tussen elke persoon gegarandeerd is - en met een maximum van 2 klanten.

Deze regel impliceert ook een andere regel: er wordt in deze fase individueel gewinkeld. Enkel een kind jonger dan 18 jaar of een persoon die nood heeft aan begeleiding, - zoals een oudere of een persoon met een beperking- kan begeleid worden door 1 volwassene.

Om de klanten van je zaak beter te spreiden, kan je ook werken met een afhaalingang voor bestellingen, een gescheiden in- en uitgang of winkelen op afspraak.

6. Herinner je klant aan de tijdslimiet van 30 minuten

Een klant mag maximum 30 minuten in jouw winkelruimte aanwezig zijn. Herinner klanten aan deze tijdslimiet door deze ook visueel mee te nemen op de voorlichtingsposters die je ophangt binnen en buiten je zaak.

Indien je klanten op afspraak ontvangt, telt deze tijdslimiet niet.

7. Zorg voor een goede hygiëne

Zorg dat je klanten hun handen kunnen reinigen en/of te ontsmetten aan de in- en uitgang van je zaak door geschikte handgels of ontsmettingsmiddelen te voorzien. Ook op andere plaatsen in de winkel kan je jouw klanten aanmoedigen de handen te reinigen, zoals aan pashokjes of ticketapparaten. Spoor je klanten aan alleen aan te raken wat ze van plan zijn te kopen.

Voorzie jouw personeel van een mondmasker en eventueel andere persoonlijke beschermingsmiddelen zoals beschermende kledij, handschoenen, spatbrillen, shorten, ... Het dragen van een mondmasker is verplicht wanneer de anderhalve meter afstand niet altijd en overal gegarandeerd kan worden. 

! Update eind juli 2020: Ook voor je klanten vanaf de leeftijd van 12 jaar is het verplicht om de mond en de neus te bedekken met een masker of elk ander alternatief in stof in de winkels, in winkelcentra en op de markt.

Per dag jaagt mijn slagerij er 2 liter alcoholgel door. De medewerkers ontsmetten hun handen, het aanrecht en de bancontact na elke klant. We volgen alle aanbevelingen op. Lees meer. 
Erwin Mertens
Erwin Mertens
zaakvoerder De Kapblok

8. Regel het verkeer aan de kassa

Richt de kassazone zo in dat de afstand van anderhalve meter kan worden gevrijwaard tussen het personeel en de klant, en tussen de wachtende klanten in de rij.

Is dit niet mogelijk? Voorzie zeker andere collectieve veiligheidsmaatregelen, zoals bijvoorbeeld wanden of schermen.

Betalen gebeurt via bankkaart, liefst contactloos.  

9. Pasruimte? Wat extra aandacht

Winkels met een pasruimte nemen extra preventieve maatregelen. Zo moet ook hier zowel in de pasruimtes als in de wachtrij anderhalve meter afstand gerespecteerd worden. Een klant ontsmet voor en na het passen de handen. Ook het pashokje dien je na elk gebruik te ontsmetten. Gepaste kledij kan pas de dag nadien opnieuw in de winkel gehangen worden.

vrouw met mondkapje in kledingzaak

10. Registreer je zaak op koopinjebuurt.be 

Als winkelier, handelaar of zelfstandige doe je er goed aan je - gratis en geheel vrijblijvend - op koopinjebuurt.be te registreren. Dit platform biedt immers niets dan voordelen aan lokale ondernemers:

  • Lokale handelaars worden op koopinjebuurt.be beter gevonden door potentiële klanten. Zo helpen we hen deze moeilijke tijd te doorstaan.
  • Koopinjebuurt.be is een gezamenlijk initiatief over gemeenten en steden heen, met een groter en aantrekkelijker aanbod voor de klant.
  • Registreren op koopinjebuurt.be kan gratis en geheel vrijblijvend. 
  • De ondernemer hoeft geen webshop te hebben, een telefoonnummer of e-mailadres volstaat.
  • Geregistreerde ondernemers verschijnen ook in de zoekopdrachten van de website waar ze zich ingeschreven hebben: winkelhier (UNIZO) of koopinuwkot (NSZ) of bij versondernemer (VLAM).
  • Eind april is VLAIO gestart een promotie- en sensibiliseringscampagne via online en social advertising. Geregistreerde ondernemers kunnen gratis meesurfen op de verdere bekendmaking van koopinjebuurt.be.
 

Veilig shoppen.
De 10 regels voor de klant

In deze fase dien je als klant individueel, lokaal en functioneel shoppen. Je houdt je als klant aan de specifieke maatregelen van gemeente en winkel die je bezoekt.

We vatten hier de algemene verplichtingen - zoals bepaald door de Nationale Veiligheidsraad - samen:

  1. Ga niet naar een winkel als je ziektesymptomen vertoont. Vraag familie of buren om je boodschappen te doen of bestel online.
  2. Eenieder is vanaf de leeftijd van 12 jaar verplicht om de mond en de neus te bedekken met een masker of elk ander alternatief in stof in de winkels, in winkelcentra en op de markt.
  3. Hou altijd anderhalve meter afstand van andere klanten en het winkelpersoneel, ook in de wachtrij buiten de winkel.
  4. Ga zoveel mogelijk alleen naar de winkel. Enkel kinderen jonger dan 18 jaar of minder mobiele personen mogen begeleid worden door 1 volwassene die onder hetzelfde dak woont.
  5. Zorg voor een goede handhygiëne: ontsmet je handen bij het binnengaan en raak alleen de producten aan die je van plan bent te kopen.
  6. Doe doelgericht boodschappen, en blijf maximum 30 minuten in eenzelfde winkel.
  7. Betaal zoveel mogelijk elektronisch, liefst contactloos.
  8. Volg altijd de aanwijzingen van het personeel.
  9. Samenscholingen blijven verboden, ook in winkelstraten of shoppingcentra.
  10. Het is sterk aanbevolen te winkelen in de buurt van jouw woonplaats.
 

Op zoek naar sectorspecifieke richtlijnen?

Je kan nog heel wat extra beschermingsmaatregelen nemen om jouw klanten en personeel zo goed mogelijk te beschermen. Vaak hangen deze af van de specifieke inrichting en werking van jouw zaak. Voor sectorspecifieke richtlijnen, neem hier een kijkje op deze pagina van de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg (FOD WASO). Deze pagina verzamelt sectorgidsen of protocollen van sectoren die deze reeds opstelden op basis van een gemeenschappelijke beslissing door de leden van een paritair comité.